Path 2Combined Shapecheckclipboardfacebookgithubglue icongoogle-plusinstagramlinkedinGroupsearchselectslideshareFill 57Group 3Group 2twitteryoutube
Menu
NL
Th 6

Rapport Rekenhof over ontsluiting kunstpatrimonium van de Vlaamse Gemeenschap

Het Rekenhof nam vorig jaar de kunstcollectie van de Vlaamse Gemeenschap onder de loep. Concreet ging het over de collecties van instellingen van de Vlaamse Gemeenschap (KMSKA, M HKA en Kasteel van Gaasbeek), FeliXart, Raveelmuseum en de Collectie Vlaamse Gemeenschap die het Departement CJM zelf beheert. In totaal gaat het om ongeveer 18.000 werken die verspreid zijn over ongeveer 1.700 locaties. In zijn helder rapport stelt het Rekenhof dat de registratie van die werken sterk voor verbetering vatbaar is omdat ze vandaag veel onduidelijkheid laat.

In sommige gevallen is het bijvoorbeeld onduidelijk of kunstwerken als individuele werken of als een collectie werden geregistreerd. Bijna alle collecties zijn wel digitaal geïnventariseerd, maar vaak is die inventarisatie zo basaal dat een aantal belangrijke vragen onbeantwoord blijven:

  • Waar bevinden 2.000 van die circa 18.000 kunstwerken zich vandaag? Documenten met betrekking tot bewaargevingen ontbreken soms, of de gegevens zijn niet opgenomen bij de metadata van het kunstwerk. Daardoor kan de locatie van meer dan 10% van de kunstwerken vandaag niet met zekerheid vastgesteld worden.
  • Hoeveel en welke werken worden in de verschillende musea aan het publiek getoond?

De intussen twee jaar oude Conceptnota cultureel-erfgoedbeleid vermeldt toegankelijkheid als een belangrijk principe. Dat is een goede zaak, maar het moet meer zijn dan een vaag principe. Om die beleidskeuze in de praktijk te brengen is een degelijke registratie een noodzakelijke eerste stap. Enkel een goede registratie, die aangepast is aan de digitale tijd waarin we leven, kan betrouwbare, kwalitatieve en liefst open metadata opleveren. Die data zijn noodzakelijk om, zoals de recente visienota 'Een Vlaams cultuurbeleid in het digitale tijdperk' ambieert, van de betrokken collectiebeheerders "radicale digitale organisaties" te maken en (collectie)data als management tool te gebruiken.

Door toegankelijkheid als principe naar voren te schuiven, toont de Vlaamse overheid dat ze zich bewust is van haar verantwoordelijkheid om de collectie van de Vlaamse Gemeenschap maximaal digitaal te ontsluiten voor de samenleving. Digitale ontsluiting is immers complementair aan fysieke ontsluiting. Zeker voor de groep kunstwerken die tijdelijk - wegens verbouwingswerken, gebrek aan expositieruimte - of permanent - wegens een moeilijk formaat, fragiel of te kleine museale waarde - aan het publieke oog onttrokken blijft, biedt digitale ontsluiting een mogelijkheid om de collectie een betere publieke zichtbaarheid te geven.

De voorbije jaren heeft PACKED vzw, met de steun van de Vlaamse overheid, veel tijd besteed aan aspecten als persistente identificatie en (Linked) Open Data. Het op een goede manier implementeren daarvan zou niet alleen de situatie kunnen verbeteren die in het rapport van het Rekenhof wordt geschetst, het zou van het kunstpatrimonium van de Vlaamse Gemeenschap ook een voorbeeldcollectie kunnen maken voor de hele erfgoedsector in Vlaanderen en Brussel. Hopelijk is de audit van het Rekenhof daartoe een aanmoediging.

Vlaanderen - Verbeelding werkt